Slaap- en kalmeringsmiddelen: ruim 600.000 mensen verslaafd

meer dan een half miljoen verslaafden aan slaap- en kalmeringsmiddelen

Groot in het nieuws deze week: De VVD wil dat er onderzoek wordt gedaan naar het voorschrijven van slaap- en kalmeringspillen door huisartsen

Arno Rutte van de VVD stelt zelfs: "Het blijkt dat artsen en apotheken deels verantwoordelijk zijn voor het creëren en instandhouden van de verslaving”.Hij wil dat “de inspectie onderzoek gaat doen naar het voorschrijfbeleid van artsen en in hoeverre patiënten inderdaad worden geholpen bij het afbouwen".

1.000.000 mensen slikken slaap- en kalmeringsmiddelen

In Nederland slikt 1 miljoen mensen slaap- en kalmeringsmiddelen. Volgens de Jellinek klinieken is meer dan de helft van hen, zo'n 600.000 mensen eraan verslaafd. Gebaseerd op mijn ervaring als coach voor vrouwen in de overgang vermoed ik dat een flink deel van de mensen die verslaafd zijn bestaat uit vrouwen tussen de 40 en 60 die in de overgang zijn.

Over welke middelen hebben we het dan?

De belangrijkste middelen op een rijtje gezet:

Groep

Stofnaam (merknaam)

Slaapmiddelen (hypnotica) / duur

· Ultrakort / < 4 uur

· Kort / 4 - 8 uur

· Middellang /12-20 uur

· Lang / > 20 uur

Stofnaam (naam medicijn)

Zolpidem (stilnoct)

Midazolam (dormicum)

Brotizolam (lendormin)

Zaleplon (sonata)

Temazepam (normison)

Zopiclon (imovane)

Lormetazepam (loramet)

Flunitrazepam (rohypnol)

Loprazolam (dormonoct)

Nitrazepam

Flurazepam (dalmadorm)

Kalmeringsmiddelen (anxiolytica) / duur

· Kort / 4 - 8 uur

· Middellang / 12 - 20 uur

· Lang / > 20 uur

 Stofnaam (naam medicijn)

Oxazepam (seresta)

Lorazepam (temesta)

Alprazolam (xanax)

Bromazepam (lexotanil)

Diazepam (valium)

Clorazepinezuur (frisium)

Chloordiazepoxide (seresta)









Bron: NTR

De nadelen van het slikken van slaap- en kalmeringsmiddelen

Het slikken van slaappillen en kalmeringspillen is niet alleen slecht omdat je eraan verslaafd raakt, het moeilijk is er weer van af te komen en er behoorlijk wat bijwerkingen zijn, het slikken van pillen lost je problemen niet op, ze verdoezelen ze slechts. Deze zijn eigenlijk bedoeld om je kortdurend te ondersteunen. Slik je ze langdurig dan raken vaak je gevoelens verdoofd en leef je onder een soort grauwsluier.

Mensen die verslaafd zijn aan slaap- en kalmeringsmiddelen zien zichzelf niet als verslaafde

Helpt een kalmeringsmiddel je echt van je angst af?

Het probleem is dat het overgrote deel van deze verslaafden zichzelf helemaal niet als verslaafde ziet. Zij zien zichzelf als iemand die een chronisch medisch probleem heeft die dus ook chronische medicatie nodig heeft. Ik herken dat bij mijn cliëntes.

Veel van hen kunnen echt niet slapen zonder pilletje en zeggen dingen als: Maar ik MOET echt slapen, Florence, anders houd ik het niet vol. Of ik MOET wel een angstdempend pilletje, anders durf ik niet naar buiten en krijg ik paniekaanvallen.

De werking van deze pillen neemt snel af

Een van de problemen hierbij is dat de werkzaamheid van slaappillen al na 2 weken fors minder wordt, en de werking van de kalmeringsmiddelen na 8 weken. Om hetzelfde effect te bereiken moet je dus een steeds hogere dosis gaan slikken om hetzelfde effect te bereiken.

Afkicken is moeilijk

​En hoe hoger de dosis is die je neemt een hoe langer je pillen slikt, hoe moeilijker het wordt of af te kicken. Dat komt door onder meer door het ‘rebound effect’: Als je stopt met slaappillen en kalmeringspillen komen de klachten waarvoor je de pillen oorspronkelijk nam vaak in sterkere mate terug.

​Daardoor lukt afkicken vaak niet en word je hoe langer hoe afhankelijker van deze medicijnen.

Bovendien zijn de afkickverschijnselen vaak heftig:

  • Hoofdpijn
  • Duizeligheid
  • Trillerigheid
  • Zweten
  • Misselijkheid
  • Slapeloosheid
  • Benauwdheid
  • Spraak- en kijkstoornissen
  • Overgevoeligheid voor licht, geluid en aanraking
  • Anstigheid
  • Depressiviteit
  • Agressiviteit

Het is best begrijpelijk als iemand niet graag wil afkicken!

Ik kan me dus maar al te goed voorstellen dat iemand niet graag wil afkicken.Bovendien zien veel mensen zichzelf niet snel als verslaafde als het om medicijnen gaat. Je bent verslaafd aan alcohol, of aan drugs, medicijnen slik je omdat je een medisch probleem hebt en je daar dus medicatie voor nodig hebt.

​De bijwerkingen worden niet herkend of weggestopt

Bijwerkingen van deze pillen worden vaak niet bewust opgemerkt, of toegeschreven aan iets anders. Dat je geheugen wat minder functioneert negeer je of schrijf je toen aan vermoeidheid of de leeftijd. Valneigingen worden niet toegeschreven aan de pillen en dat er een grauwsluier over alles wat je ziet ligt, valt je niet op.Toch beïnvloeden die bijwerkingen je wel!

Maar omdat je eigenlijk niet wilt of durft te stoppen negeer je die bijwerkingen liever.

​De huisarts verantwoordelijk voor snel afbouwen bij verslaving

De huisarts verantwoordelijk voor afkicken?

De huisarts verantwoordelijk voor afkicken?

Nu wil de VVD dus een onderzoek naar het voorschrijven van slaap- en kalmeringsmiddelen en vindt dat huisartsen ervoor moeten zorgen dat deze medicatie snel (!) wordt afgebouwd bij een verslaving.

Kun je huisartsen wel verantwoordelijk maken?

Ik vind het nogal ingrijpend dat huisartsen ervoor zouden moeten zorgen dat de slaap- en kalmeringspillen (snel nogal liefst) worden afgebouwd bij een verslaving.

  • Ten eerste vraag ik me af of huisartsen de meest aangewezen persoon zijn om er voor te zorgen dat een verslaving wordt afgebouwd. De meeste huisartsen hebben het al erg druk en verslavingszorg doe je er niet zo maar ‘even’ bij
  • Ten tweede vraag ik me af hoeveel kennis er bij huisartsen is over verslavingszorg. Huisartsen zijn breed geschoold en verslavingszorg vereist mijns inziens een heel specifieke kennis en ervaring
  • Tenslotte denk ik dat veel mensen zich niet realiseren dat ze verslaafd zijn en dat van de mensen die zich dat wel realiseren, veel mensen helemaal niet willen, durven of kunnen afkicken. Zij ervaren naast de lichamelijke afhankelijkheid een hele grote geestelijke afhankelijkheid en alleen al de gedachte te moeten afkicken kan hen een angstaanval bezorgen

​Ik vind de cijfers echt verschrikkelijk en realiseer me heel goed de gevaren van verslaving aan slaap- en kalmeringsmiddelen. Maar ik zie wel tegelijkertijd bij een aantal van mijn cliëntes en onder de vrouwen die ik spreek in de Facebookgroepen voor overgangsters waar ik lid van ben het enorme dilemma waar zij tegenaan lopen.

​Niemand wil verslaafd zijn maar afkicken is moeilijk

Natuurlijk wil niemand verslaafd zijn, maar de overgang en alles waar vrouwen in deze periode soms tegenaanlopen, van slapeloosheid tot ernstig depressieve gevoelens en angststoornissen maken het heel erg moeilijk om te blijven functioneren zónder die slaappil of zónder dat pilletje wat je ergste angstgevoelens dempt.

Tenslotte zijn de effecten van langdurige slapeloosheid en van paniekaanvallen ook niet misselijk en overgangsters hebben wel veel taken te vervullen. Veel van hen werken, hebben nog kinderen thuis en zijn mantelzorger. Dat is niet eenvoudig in combinatie met heftige overgangsklachten.

​Ik ben dan ook heel erg benieuwd naar de uitkomsten van het onderzoek en vooral naar wat voor initiatieven er ontplooid gaan worden op het gebied van ‘snel moeten afkicken’ van deze medicijnen.

Hoe is dit voor jou?

Gebruik je slaappillen of kalmeringspillen?

Zie je jezelf als verslaafd?

Denk je dat het voor jou zou werken als je huisarts verantwoordelijk wordt om jou snel te laten afkicken?

Je kunt hieronder je commentaar achter laten, dank je wel daarvoor.

Help anderen en stuur dit artikel door naar mensen voor wie het van belang kan zijn.

NB Wil jij weten of je verslaafd bent aan slaap- en/of kalmeringsmiddelen? Doe dan hier de test van de Jellinek kliniek.